Od wielu lat w kinematografii bardzo często pojawia się problem alkoholu i uzależnień. Z okazji Narodowego Dnia Trzeźwości powstał ranking, który filmowo poruszać będzie właśnie te tematy. Jasne strony zakrapianej imprezy ze znajomymi oraz te ciemne, kiedy alkohol jest przyczyną gorszych chwil. Zestawienie przygotowała Karolina Szachniewicz.

Narodowy Dzień Trzeźwości, który przypada 15 kwietnia, jest apelem Światowej Organizacji Zdrowia o zrezygnowanie w tym dniu i ograniczenie w inne, ilości spożywanych napojów procentowych. Alkoholizm jest przyczyną śmierci ponad dwóch milionów osób rocznie, a także wielu patologii społecznych i nieszczęśliwych wypadków. Dzisiejszy ranking dotyczyć więc będzie filmów, w których to alkohol jako przyczyna choroby lub czynnik zabawowy pełnią główną rolę. Nie da się zaprzeczyć bowiem, że pojawia się na imprezach jako nieodłączny jej dodatek, trzeba jednak pamiętać o zachowaniu trzeźwego umysłu.

10. American Pie (1999 – 2012)

Seria ośmiu filmów o odkrywaniu uroków i cieni młodości. American Pie w każdej swojej odsłonie to imprezy i alkohol. W wielkich ilościach. Od pierwszego „czerwonego kubeczka” wypitego na domówce, przez mocno zakrapiane imprezy studenckich bractw, aż po zapijanie smutków dorosłości. Chociaż cała saga przedstawia pijackie imprezy jako nieodłączny element wkraczania w pełnoletność (może z wyjątkiem kilku scen), pojawił się jeden bohater, z którego alkohol wyciągał jego najgorsze oblicze. Mowa o Domie Beta (2006) i Wesley’u (Jonathan Keltz). Młody, zdolny i przystojny, ale tylko na trzeźwo. Alkohol robi z człowiekiem różne rzeczy. I lepiej nie dowiedzieć się tego, wracając do domu z zaadoptowanym dzieckiem…

9. Projekt X (2012)

O tym filmie było głośno. Perspektywa dwóch kamer, wolny dom i morze alkoholu. Oto Projekt X w reżyserii Nimy Nourizadeha. Jest on nie tylko komedią, ale też obrazem licealnych żądz, które mogą przybrać nieoczekiwany obrót. Szczególnie jeśli ma się szesnaście lat i potrzebę popularności. Początkowo lamerska impreza, zamienia się w pole bitwy, a alkohol i jego następstwa wymykają się spod kontroli. Projekt X oparty jest po części na prawdziwej domówce z Melbourne, w której udział brało około 500 osób. Jej skutkiem były szkody opiewające na 20 tys. dolarów i zainteresowanie mediów, a także napaść na obcych ludzi przez grono nastolatków z tejże imprezy.

8. Dziennik zakrapiany rumem (2011)

Stworzony na podstawie powieści o tym samym tytule autorstwa Huntera S. Thompsona, który bardzo chętnie zaglądał do kieliszka. Filmowej adaptacji z Johnny’m Deppem w roli głównej pojął się Bruce Robinson. Bohater, niczym alter ego pisarza, sam jest niespełnionym literatem, który weny, zamiast w zatłoczonym Nowym Jorku, postanowił poszukać w gorącym Portoryko. Paul Kemp, między kolejnymi nieskładnymi wierszami o historycznych zmianach, bierze udział w pijackich imprezach i zażywa eksperymentalnych używek.

7. Wesele (2004)

Po obejrzeniu tego filmu z pewnością przypomni Wam się niejedno wesele, na którym byliście. To Kaśki (Tamara Arciuch) i Janusza (Bartłomiej Topa) z obrazu Wojciecha Smarzowskiego jest pełne przykładów, które każdy z nas mógłby opisać z autopsji. Hektolitry wódki, a co za tym idzie urwany film, utrata resztek godności i złamanie ludzkiej moralności. Biesiadnicy skąpani w pozytywach i negatywach weselnego folkloru i narodowych wad. A to wszystko w rytmie Białego misia.

6. Pod wulkanem (1984)

Bywam pijany w konwencjonalnym, niespójnym sensie – oto jeden ze sławnych cytatów Geoffrey’a Firmina, w którego świetnie wcielił się Albert Finley. Obraz Johna Hustona oparty na najważniejszej powieści w dorobku Malcolma Lowry’ego. Mroczna historia byłego angielskiego konsula zapijającego smutki w meksykańskim słońcu. Koniec dyplomatycznych sukcesów, utrata żony i wiary w życie najłatwiej puścić w zapomnienie kolejną szklanką whiskey.

5. Pod Mocnym Aniołem (2014)

Dekadę później w filmie Smarzowskiego znów pojawia się problem alkoholu. Tym razem, jak w większości powyższych propozycji, łączy się on z karierą pisarską. Jerzego (Robert Więckiewicz) poznajemy w chwili zakochania się w młodszej dziewczynie (Julia Kijowska). Dzięki temu uczuciu mężczyźnie powraca chęć do życia i postanawia skończyć z nałogiem. Okazało się to trudniejsze niż myślał. Film jednak kuleje trochę przy swoim literackim pierwowzorze autorstwa Jerzego Plicha, ale niewesołe retrospekcje ludzkich dramatów i brawurowe pijackie role są warte dziewięćdziesięciu pięciu minut Waszego czasu.

4. Ćma barowa (1987)

Klasyka pijackiej prozy stworzyła klasyk pijackiego kina. Ćma barowa Charlesa Bukowskiego filmowym okiem Barbeta Schroedera. Znajdź coś, co kochasz i pozwól się temu zabić. Zarówno autor tych słów, jak jego ekranowy odpowiednik – Henry Chinaski (w tej roli Mickey Rourke), bardzo poważnie traktowali te słowa. Alkohol, poezja i miłość na tle amerykańskiego marginesu społecznego. Film przesiąknięty alkoholem i klimatem niepowtarzalnej twórczości Bukowskiego.

3. Zostawić Las Vegas (1994)

W głównej, oscarowej zresztą roli, Nicolas Cage w ostatnich latach swojej zawodowej świetności. Wcielił się w scenarzystę Bena Sandersona, który z powodu problemów alkoholowych został zwolniony z pracy. Za ostatnie pieniądze jedzie do Las Vegas, aby utopić smutki w zawsze otwartych barach. Nie ma już przecież wiele do stracenia. Tak samo jak Sera (Elizabeth Shue) – ekskluzywna prostytutka, w której Sanderson się zakochuje. Razem tworzą ikoniczny duet w filmie Mike’a Figgisa.

2. Stracony weekend (1945)

Kolejny scenarzysta – alkoholik, tym razem w rzeczywistości lat 40. Czołową postać Dona Birnhama zagrał Ray Milland, a za reżyserię odpowiada Billy Wilder. Uzależnionemu chcą pomóc dziewczyna i brat, zabierając go na weekend na wieś. Mocne dialogi i realistyczny obraz zagwarantowały temu filmowi cztery wygrane Oscary.

1. Żółty szalik (2000)

Wielki nałóg pożera nawet szanowanych dyrektorów firm. Przykładem jest bohater grany przez wybitnego w tej roli Janusza Gajosa. Przejmująca historia w reżyserii Janusza Morgensterna. Żółty szalik – prezent od syna, jest dla mężczyzny talizmanem, pomocą w zerwaniu z uzależnieniem. Widz poznaje nie tylko niszczonej przez alkohol jednostki, ale także jej rodziny i najbliższego otoczenia.


Autor: Karolina Szachniewicz
Zdjęcia: YouTube